Chu trình đóng hoàn chỉnh của cửa chống cháy

Sau khi người sử dụng đi qua, cánh cửa được đưa về khung nhờ cơ cấu tự đóng. Cuối hành trình, lưỡi chốt ăn khớp với miệng khóa. Tự đóng là chuyển động khép cửa; tự chốt xác nhận trạng thái giữ cánh bằng liên kết cơ khí. Cửa đã khép nhưng chưa vào chốt vẫn có nguy cơ bật mở.

Theo mục 4.18 của QCVN 06:2022/BXD, cửa đi thuộc phạm vi quy định trên bộ phận ngăn cháy có cơ cấu tự đóng để bảo vệ lỗ mở khi xảy ra cháy.

Tay co kiểm soát lực và tốc độ đóng

Tay co tích trữ năng lượng khi mở cửa, sau đó giải phóng có kiểm soát. Chu trình thường gồm hai giai đoạn:

  • Đóng chính: Đưa cánh từ góc mở về gần khung với tốc độ phù hợp.

  • Chốt cuối: Tạo chuyển động giúp lưỡi chốt vượt lực cản và ăn khớp với miệng khóa.

Lực đóng phụ thuộc vào trọng lượng, chiều rộng cánh, gioăng và áp suất khu vực. Lực chốt cuối thấp khiến cửa khép hờ; tốc độ quá cao gây va đập lên khung, khóa và bản lề.

Cơ cấu chốt giữ trạng thái đóng

Khi cánh tiếp cận khung, lưỡi chốt trượt qua miệng khóa rồi bật vào vị trí giữ. Khả năng ăn khớp phụ thuộc vào vị trí khóa, cao độ cánh và lực đóng cuối hành trình.

Tự chốt không đồng nghĩa với khóa trái. Chốt giữ cánh ở trạng thái đóng, trong khi việc mở từ phía thoát nạn được thực hiện qua tay gạt hoặc thiết bị thoát hiểm phù hợp. Do đó, kiểm tra trạng thái đóng bao gồm xác nhận chốt ăn khớp, thay vì chỉ quan sát cánh áp sát khung.

Bản lề, khung và gioăng phối hợp vận hành

Bản lề giữ trục quay, khung định vị miệng khóa, còn gioăng xử lý khe tiếp giáp. Khi cánh xệ, bản lề rơ hoặc gioăng lệch, lực cản tăng khiến cửa khó vào chốt dù tay co vẫn hoạt động bình thường.

Chênh lệch áp suất tại buồng thang tăng áp hoặc khu vực thông gió còn tạo lực lên cánh. Việc xử lý cửa khép hờ vì vậy bắt đầu từ kiểm tra tổng thể cánh, khung và phụ kiện, thay vì chỉ tăng lực tay co.

Cửa hai cánh và trình tự đóng

Ở cấu hình cửa hai cánh có mép chồng, cánh phụ có thể được thiết kế đóng trước cánh chủ. Bộ điều phối đóng cánh kiểm soát trình tự chuyển động để hai cánh khép đúng tại mép trung tâm.

Thiết bị này phụ thuộc vào cấu hình bộ cửa, không áp dụng mặc định cho mọi cửa hai cánh. Khi kiểm tra, từng cánh được đánh giá về hành trình, trạng thái chốt và độ tiếp giáp.

Giữ mở và tự động đóng khi có cháy

Tại lối đi đông người, cửa có thể sử dụng thiết bị giữ mở theo phương án an toàn cháy. Khi nhận tín hiệu kích hoạt, cơ cấu giữ mở giải phóng cánh để tay co đưa cửa về vị trí đóng.

QCVN 06:2022/BXD, mục 4.18 quy định yêu cầu đóng kín khi có cháy đối với các lỗ mở thuộc phạm vi điều chỉnh. Việc chèn cửa bằng vật cản làm gián đoạn chức năng bảo vệ, kể cả khi tay co và khóa vẫn hoạt động.

Kiểm tra chu trình tự đóng và tự chốt

Khi nghiệm thu hoặc bảo trì, cửa được mở đến các góc phù hợp rồi thả tự do để quan sát. Ba điểm kiểm tra chính gồm cánh đóng hết, chốt ăn khớp và trạng thái đóng ổn định.

Nếu cửa khép hờ hoặc bật mở, bộ phận kỹ thuật kiểm tra tay co, bản lề, khóa, gioăng và áp suất khu vực. Với cửa hai cánh, việc thử nghiệm bổ sung trình tự đóng; hệ có giữ mở tự động được kiểm tra chức năng giải phóng theo tín hiệu thiết kế. Kết quả được ghi nhận trong hồ sơ vận hành.

Giải pháp cửa chống cháy tại Nam Phát Mavi

Nam Phát Mavi cung cấp các dòng cửa thép chống cháy một cánh, hai cánh và cửa gỗ chống cháy. Tay co, khóa, bản lề và cơ cấu chốt được lựa chọn theo kích thước, trọng lượng cánh, hướng mở và hồ sơ kỹ thuật của từng hệ cửa.

Sự đồng bộ giữa kết cấu và phụ kiện góp phần bảo đảm chu trình đóng ổn định, phù hợp với yêu cầu sử dụng và an toàn cháy tại công trình.

FAQs

1. Tự đóng và tự chốt khác nhau thế nào?

Tự đóng đưa cánh về khung; tự chốt giữ cánh bằng sự ăn khớp giữa lưỡi chốt và miệng khóa.

2. Vì sao cửa có tay co nhưng vẫn không tự chốt?

Nguyên nhân có thể là lực chốt cuối thấp, lệch khóa, cánh xệ hoặc gioăng tạo lực cản lớn.

3. Cửa chống cháy tự chốt có cản trở thoát nạn không?

Cửa vẫn được mở từ phía thoát nạn thông qua khóa hoặc thiết bị thoát hiểm phù hợp với thiết kế.

4. Cửa hai cánh có bắt buộc sử dụng bộ điều phối không?

Không. Thiết bị này phụ thuộc vào cấu hình cánh và yêu cầu trình tự đóng của hệ cửa.

5. Kiểm tra khả năng tự đóng và tự chốt như thế nào?

Mở rồi thả cửa, quan sát hành trình và trạng thái chốt. Với cửa có thiết bị giữ mở tự động, kiểm tra thêm chức năng giải phóng theo tín hiệu.

Từ khóa: