Giữ liên tục ranh giới ngăn cháy tại vị trí lắp bộ cửa
Tường ngăn cháy có thể đạt EI120, nhưng chỉ một khe hở quanh khung cửa cũng đủ để khói nóng luồn qua, phá vỡ ranh giới đó. Bài viết hướng dẫn cách giữ liên tục ranh giới ngăn cháy tại vị trí lắp bộ cửa.
Một khoang cháy chỉ giữ được lửa và khói khi mọi mặt bao quanh đều kín: tường, sàn, trần và cửa. Bộ cửa là chỗ mở duy nhất trên ranh giới đó, nên tính liên tục phụ thuộc vào cách lắp và chèn kín bộ cửa.
Ranh giới ngăn cháy: vì sao cửa là điểm nối yếu
Khoang cháy là khu vực được bao quanh bởi các kết cấu chịu lửa: tường, sàn, trần và cửa chống cháy. Khi cháy xảy ra, lửa và khói bị giữ trong khoang, không lan sang khoang bên cạnh. QCVN 06:2022/BXD quy định diện tích tối đa của mỗi khoang cháy.
Cửa là điểm nối yếu nhất trên ranh giới vì đó là chỗ mở duy nhất phải đóng mở hằng ngày. Một khảo sát kiểm tra tại Anh năm 2023 cho thấy 75% cửa chống cháy được kiểm tra không đạt chuẩn, phần lớn do khe hở, gioăng thiếu hoặc phụ kiện lắp sai.
Ba vị trí rò rỉ quanh bộ cửa
Khói nóng tìm đường qua ba vị trí quanh bộ cửa: khe cánh–khung, khe khung–tường (hở lắp đặt thường 5–10 mm mỗi phía), khe dưới cánh, nơi khói nguội luồn qua ngay cả khi lửa chưa tới.
Ba vị trí này liên quan với nhau: chỉ cần một vị trí để hở, ranh giới đã đứt đoạn.
Khe khung–tường: chèn kín đúng vật liệu
Khe khung–tường phải chèn kín bằng vữa chống cháy, keo bọt nở chống cháy hoặc bông khoáng bọc kín bề mặt. Tuyệt đối không dùng bọt xốp thường.
Với tường gạch, khung phải được chèn vữa đầy; với tường thạch cao, tấm thạch cao phải ăn sâu vào họng khung tối thiểu 1/2 inch. Vật liệu bịt kín xuyên không thay thế được cách lắp đặt theo hồ sơ kiểm định.
Sau khi chèn, soi đèn pin qua khe hở để kiểm tra độ kín.
Khe cánh–khung và gioăng trương nở
Khe cánh–khung giữ ở mức 3–4 mm: gioăng gắn dọc khe, tự nở gấp 5–10 lần khi nhiệt độ vượt khoảng 120°C, lấp kín khe hở.
Gioăng phải liên tục quanh chu vi, không đứt đoạn ở góc, không bị sơn phủ. Kiểm tra sau lắp: khe còn 3–4 mm, gioăng bám chắc.
Tường quanh ô cửa phải cùng cấp chịu lửa
Tường nơi lắp cửa phải chịu lửa tương đương hoặc cao hơn cửa. Cửa EI90 trên tường chịu lửa 60 phút không giữ được ranh giới đủ 90 phút.
Số phút chịu lửa thuộc về toàn bộ cụm cửa đã thử nghiệm, không thuộc riêng cánh cửa. Đối chiếu hồ sơ: cấp chịu lửa của tường, bộ cửa và vật liệu chèn khe phải khớp nhau.
Kết luận
Ranh giới ngăn cháy chỉ liên tục khi tường, khung, cánh và gioăng cùng làm việc. Kiểm tra kỹ ba vị trí rò rỉ quanh bộ cửa trước khi nghiệm thu.
Câu hỏi thường gặp
Tường EI120 lắp cửa EI60 được không?
Được, nếu hồ sơ thiết kế chấp nhận. Nhưng ranh giới chỉ giữ được 60 phút tại vị trí cửa.
Khe khung–tường chèn bằng bọt xốp thường được không?
Không. Bọt xốp thường cháy và co lại khi gặp nhiệt; phải dùng vữa chống cháy, keo bọt nở chống cháy hoặc bông khoáng.
Gioăng trương nở thay được vật liệu chèn khe khung–tường không?
Không. Gioăng trương nở chỉ bịt khe cánh–khung; khe khung–tường phải chèn bằng vật liệu chống cháy riêng.
Kiểm tra ranh giới ngăn cháy quanh bộ cửa thế nào?
Đối chiếu cấp chịu lửa của tường và bộ cửa, soi đèn pin qua khe khung–tường và khe cánh–khung, kiểm tra gioăng và tự đóng.
Ai kiểm tra tính liên tục của ranh giới ngăn cháy?
Nhà thầu thi công và đơn vị lắp đặt cùng kiểm tra, ghi kết quả vào biên bản.
